“Службы бяспекі сапсавалі мне жыццё” – прызнаўся славуты беларускі пісьменнік з Беласточчыны ў інтэрв’ю, надрукаваным тыдзень таму ў беластоцкім выданні “Газеты Выборчай”.

Сакрат Яновіч прызнаўся, што ў маладосці супрацоўнічаў з камуністычнымі службамі бяспекі (СБ), меў агентурны псеўданім “Кастусь”. У яго задачу ўваходзіла “распрацоўка” актывістаў Беларускага Грамадска-Культурніцкага Таварыства і журналістаў беларускай газеты “Ніва”. “Кастусь” павінен быў таксама даносіць службам пра падазроных людзей, якія з’яўляліся ў яго акружэнні. Раз-пораз атрымліваў ад СБ дробныя грошы на гарэлку і закуску…

“Кастусём” Сакрат Яновіч стаў у 1958 г. “Трэба помніць – кажа ён у інтэрв’ю, што ўлада стварыла Беларускае Грамадска-Культурніцкае Таварыства”, “Ніву” і беларускія школы. Прыйшлі да мяне людзі (са спецслужбаў. –аўт.)… і папрасілі, каб ім дапамог, бо згаданым вышэй арганізацыям пагражае інфільтрацыя амерыканскіх шпіёнаў, ворагаў народу і г.д. Я згадзіўся, бо ўлада ўсё нам гэта дала, у той час як перадваенная давала беларусам у косці…”

У выніку даносу іншага супрацоўніка СБ, з 1970 г. Сакрат Яновіч сам стаў “ворагам народу”, нідзе не мог знайсці працу. Супрацоўнікі спецслужбаў яшчэ некалькі разоў спрабавалі вербаваць пісьменніка, але той не паддаўся.

Сваё працяглае маўчанне адносна падзеяў тых гадоў сп. Яновіч тлумачыць тым, што лічыў гэта справай даўно мінулых дзён. “Апроч таго – кажа сп. Сакрат, было мне трохі сорамна, што па маладосці дазволіў так сябе акруціць”.

Сёння беларускі пісьменнік, аўтар мноства кніг і артыкулаў, жыве ў Крынках на пенсію ў 800 злотых (каля 270 даляраў). Больш за ўсё ў гэты час хоча, каб усе пакінулі яго ў спакоі…

Вінцэнт Анімуцкі