У год толькі 0,2 % беларусаў пры вырашэнні сваіх сэксуальных праблем звяртаюцца да спецыялістаў. На адзін мільён насельніцтва Беларусі прыходзіцца адзін урач-сэксолаг. Такім чынам, усіх спецыялістаў можна пералічыць на пальцах.  Абывацелі абыходзяць сэксалагічную службу бокам, альбо робяць выгляд, што гэтых праблем у іх проста не існуе.

Сэксуальнае здароўе-гэта не толькі праблема  беларусаў. Па статыстыцы 60-70 %  амерыканскіх жанчын не здавальняе якасць палавога жыцця. У той час, як Злучаныя Штаты ўжо даўно перажылі сэксуальную рэвалюцыю, у беларускім грамадстве яна толькі пачынаецца. У свядомасці людзей гэтыя змяненні маюць далёка непланамерны характар. Сваімі меркаваннямі на гэты конт дзеліцца ўрач-сэксолаг Гродзенскага абласнога клінічнага цэнтра «Псіхіятрыя-наркалогія»  Андрэй Мікалаевіч Мельнікаў.

– Свабоды і  раскованасці за апошнія гады больш не стала. Сэксуальнае жыццё ўспрымаецца вельмі спрошчана, дзе гучыць толькі фізічны кампанент. Сэкс стаў «тэхнічным», сэкс стаў баўленнем часу. Калі чалавек усё ж такі хоча вырашыць пэўную сэксуальную праблему, да каго ён звяртаецца ў першую чаргу?

– Жанчыны, канешне, да геніколагаў. Андролагі дапамагаюць мужчынам. Я ні ў якім разе не раю звяртацца за парадай да родзічаў ці сяброў. У выніку неўрозаў, стрэсаў, канфліктаў узнікаюць сэксуальныя праблемы. Іх трэба вырашаць як мага хутчэй,  спачатку лепш звярнуцца да урача-сэксолага.

– Гэта значыць – да вас. І хто ж звяртаецца?

– Калі гаварыць пра моладзь, то тыя, каму патрэбна было б звярнуцца за парадай, звяртаюцца рэдка. Чалавек прыходзіць да спецыяліста, калі праблема нясвежая і запозненая. Звяртаюцца пераважна людзі пасля 22-23 гадоў. У такім узросце праблема становіцца часткай жыцця. Чалавек перастае яе бачыць, а калі і бачыць, то толькі асобныя кампаненты. Праблема заўсёды патрабуе больш глыбокага і комплекснага падыходу.

– З якімі праблемамі прыходзяць да вас гарадзенцы?

– Праблемы розныя. Асноўная праблема мужчын у немагчымасці ўступлення ў палавы акт, калі ў патрэбны момант рэакцыя арганізма бывае недастатковай. Для мужчыны вельмі важна, як жанчыны рэагуюць на яго функцыянальныя магчымасці. У жанчыны часта існуе памылковае меркаванне, што партнер «заўсёды хоча і заўсёды можа», праз гэта мужчына пачынае думаць, што ён «заўсёды павінен». І толькі нязначны працэнт спакойна ставіцца да гэтых стэрэатыпаў. Праблема бярэ пачатак галоўным чынам у самаацэнцы. Калі гаварыць пра жанчын, то іх праблемы ў многіх выпадках запозняныя і таму гэта прыводзіць да гінекалагічных захворванняў. Нерэгулярнае і няякаснае палавое жыццё можа парушыць менструальны цыкл і функцыі маткі і яічнікаў. Акрамя іншага, многія жанчыны не атрымліваюць сэксуальнага задавальнення, скардзяцца на недахоп ласкі і ўвагі з боку мужчын.

– Што вы разумееце пад нерэгулярным і неякасным палавым жыццём?

– Нерэгулярнае жыццё – гэта калі існуюць вялікія «пропускі» паміж сэксуальнымі кантактамі. Усё залежыць ад тыпу асобы. Для адных гэта нядзеля, для другіх - адзін-два дні, а, магчыма, і паўдня.

– На ваш погляд, што становіцца галоўным чыннікам сэксуальных праблем?

– Канешне, палавое выхаванне. Сустракаюся з такімі выпадкамі, калі бацькі кажуць: «Я не ведаю, як гаварыць са сваім дзіцяці пра сэкс і ў такім выпадку лічу, што лепей аб гэтым увогуле не гаварыць». Праблема ў тым, што людзям не хапае інфармацыі. Дзяржаўныя структуры ў гэтым пытанні неахвотна ідуць на ўзаемадзеянне з сэксолагамі. Патрабуецца вялікая і сур’ёзная праграма палавога выхавання, але каб скласці яе патрэбна комплексная праца многіх спецыялістаў і не толькі медыкаў. Гэтымі пытаннямі пакуль ніхто не займаецца. Выдаецца вельмі мала якаснай і патрэбнай літаратуры. Акрамя таго, у Беларусі рэдкаснай з’явай стаў сэкс-шоп.

– Ці павінны дзеці ведаць пра сэкс абсалютна ўсё? І з якога ўзроста пачынаючы…

– Скажам так, яны маюць права на гэтае веданне, а бацькі павінны даць ім пэўную інфармацыю. Бацькі не павінны жорстка кантраляваць сваіх дзяцей, але яны павінны абараняць іх ад няшчасных выпадкаў, калі дзіця можа трапіць пад уплыў вуліцы і стаць аб’ектам сэксуальнага гвалту. Дзіця будзе здаровым, калі будзе выхоўвацца ва ўмовах любові і згоды да яго і паміж бацькамі, якія не павінны утайваць сваіх пачуццяў ад дзяцей, а павінны не сароміцца любоўных жэстаў і нават пацалункаў. Дарэчы, калі дзеці не атрымліваюць інфармацыю ад бацькоў і не імкнуцца запытаць, гэта кажа аб тым, што яны бацькам не давяраюць... Тут трэба праявіць увагу.

– Ці вучаць дзеці сваіх бацькоў?

– Заўсёды! Мала таго, моладзь лічыць, што «продкі» пасля 40-45 гадоў безнадзейна састарэлі, і з іх «труха сыплецца». Яны лічаць, што сэкс – гэта справа толькі маладых, таму вельмі здзіўляюцца, калі нешта даведваюцца пра палавое жыццё сваіх бацькоў.

– Ці падзяляеце вы паняцці «сэкс» і «любоў»?

– Сэкс – гэта высокамаральныя адносіны. Калі цябе разумее твой знаёмы альбо родзіч, гэта добра. Але калі цябе разумее пастаянны сэксуальны партнер – гэта і ёсць шчасце. Атрымаць найбольш поўную інфармацыю аб сабе можна толькі ў сэксе. Аб сваіх сэксуальных жаданнях людзі павінны гаварыць. Але ў адносінах паміж людзмі сэкс не павінен быць першасным. Першасным з’яўляецца збліжэнне людзей як асоб. Мне падабаюцца словы Фрома: «Каханне – гэта актыўная зацікаўленасць ў жыцці і развіцці  таго чалавека, да якога ты маеш пэўнае пачуцце».  Сапраўднае каханне ў тым, каб дапамагчы чалавеку пазнаць сябе.

– Як вы ставіцеся да разовага сэксу?

– У маладым жыцці – гэта пошук. Элемент эксперыменту, назапашванне сэксуальнага вопыту, гэта параўнанне.  Розныя стэрэатыпы вельмі ўкараніліся ў свядомасці грамадства, і ў выніку дамінуе прымітыўнае разуменне зусім нармальных паняццяў. Раскажу маленькую гісторыю. Чатырохгадовы хлопчык з бабуляй шпацыравалі па заапарку. У адной з клетак самка з самцом вырашылі справіць сваю сэксуальную патрэбу. Рэакцыя людзей была рознай: адныя пазіралі далёка ў неба, іншыя сарамліва кашлялі, а большасць проста хіхікала, на што здаровы хлопчык  запытаў : «Бабуля, а чаму ўсе смяюцца? Яны ж любяць адзін аднаго».

– Вось як! Дзеці мудрэйшыя за бацькоў… Дзякуй, Андрэй Мікалаевіч за размову. Спадзяюся, калі ў нашых чытачоў з’явяцца пытанні да вас, вы не адмовіце ў адказе на іх.