Днямі гарадзенцы мелі магчымасць наведаць выставу нашага земляка, скульптара па дрэву Андрэя Пагажэльскага. У памяшканні выставачнай залі “У Тызенгаўза” дэманстраваліся самыя значныя працы, якія Андрэй Антонавіч збіраў некалькі год. Шлях да гэтай выставы, да рамяства – у размове з вядомым гарадзенцам.

- Андрэй Антонавіч, калі вы пачалі займацца “драўляным рамяством”?

- Мае першыя працы з’явіліся ў 1992 годзе. Гэта год, калі я паступіу ў Гродзенскі дзяржаўны універсітэт на спецыяльнасць “выяўленчае мастацтва і сусветная мастацкая культура”. Ужо тады я адчуваў дух творчага чалавека з дакладна абраным накірункам у жыцці.

Пасля універсітэту год прарабіў у гродзенскай школе №36, і гэта адбілася на маёй творчай працы, я стаў набірацца вопыт.

Апошнія дзесяць год выкладаю выяўленчую дзейнасць у педагагічным каледжы і мне гэта асабліва падабаецца, бо тут я магу праявіць сябе ў якасці і мастака, і скульптара. Разам са мной працуюць і вучацца сапраўды талентавітыя людзі: маладыя і смелыя ў сваіх поглядах студэнты і арыгінальныя ў сваей працы калегі. І ў тых, і ў другіх ёсць чаму павучыцца.

 - Але ж дрэва не адзіны матэрыял з якім вы працуеце?

- Сапраўды. У мяне шмат скульптур, зробленых з керамікі і гіпсу. Але перавагу я ўсе ж аддаю дрэву, напэўна з-за яго гаючай сілы прыроды. Калі робіш чарговую скульптуру, вельмі важна ўдыхнуць у яе прыроднае жыццё. Напоўненая дзівосным водарам рэч і глядзіцца па-іншаму.

- Колькі часу вам трэба, каб зрабіць адну скульптуру?

- Гэта ў першую чаргу залежыць ад памеру задуманай скульптуры і, канечне, ад вольнага часу. Але на самой справе гэта пытанне супярэчлівае. Бывае, што і скульптура задумана малая, а робіцца марудна, а бывае – наадварот: вялікую скульптуру зробіш за тры дні. Хоць і часу здаецца не было, але адкуль што бярэцца? Напэўна гэта залежыць ад натхнення - зваліцца як снег на галаву і нічога ўжо тут не зробіш – твары.

- Як прыйшла ідэя зрабіць выставу?

- Гэту ідэю я выношваў шмат гадоў. Справа ў тым, што ў мяне не было для выставы сапраўдных твораў. Так, назбіралася па дробязі, а сур’ёзных не хапала. Але з цягам часу калекцыя стала папаўняцца, вось тады і захацелася паказаць людзям.

Не абышлося і без удзелу сяброў-мастакоў. Яны адганялі мае сумневы наконт гэтай выставы, подтрымалі мяне.

- Вядома, што у Польшчы на пленэры “Легенды” вы таксама выстаўлялі сваю скульптуру. Раскажыце аб ёй.

- Гэты плэнэр быў прысвечаны легендам, таму выстаўляў скульптуру па беларускай  легендзе “Каханне”. Яна мне асабліва спадабалася, напэўна таму што яна жыццёвая, і вельмі прыгожая. Магчыма вы яе не чулі.

У аднаго пана была дачка якая з маленства сябравала з сынам беднага пастуха. Пан канешне забараняў гэта, але ж дзеці выраслі, і сяброўства перарасло ў сапраўднае дарослае каханне. Яны захацелі ажаніцца. Безумоўна бацька дзяўчыны быў супраць, але каханне было такім моцным, што маладыя вырашылі ўцячы. Стары пан разам са сваёй світай кінуліся за імі. Уцячы не атрымалася. Закаханыя разумелі, што калі іх разлучаць, то жыць адзін без аднаго яны проста не змогуць, і, каб гэтага не адбылося, хлопец і дзяўчына ператварыліся ў дрэва з пераплеценымі галінамі.

Зараз гэтая скульптура знаходзіцца у польскім горадзе Сейны.

- А якая праца ў вас самая любімая?

- Адразу цяжка адказаць на гэтае пытанне. Усе яны для мяне любімыя. У кожную скульптуру я ўкладаю нібы кавалачак сябе. Але напэўна самы вялікі кавалачак укладзены ў маю апошнюю работу “Мадэль сусвету”. Яна нейкім дзіўным чынам увасабляе ў сабе ўсе маё жыцце, светапогляд і мары аб будучым.

- Ваш талент дастаўся вам у спадчыну?

- Прага да творчасці перадалася мне ад бацькі. Ён, як і я, захапляўся дрэвам. Быў столярам, сам вырабляў розную мэблю. А аднойчы змайстраваў сапраўдную драўляную брычку, якую потым выкарыстоўваў у якасці шлюбнага таксі.

Усе гэтыя рэчы ён рабіў з асаблівай ахвотаю, цешыўся сваёй працай. І сапраўды, не дарма кажуць, што, калі ты знайшоў сябе ў працы , то знайшоў сябе і ў жыцці.

-А што б вы пажадалі сваім студэнтам і мастакам-пачаткоўцам?

- Знайсці сваё прызначэнне ў жыцці, ніколі не спыняцца і ўвесь час удасканальвацца.

Вольга Нагорнева